• Сайтқа кириў

Botanika bog’i

O’zbekiston Respublikasi fanlar Akademiyasi Qoraqalpoq bo’limi botanika bog’i 1959 yilda Nukus shahrida tashkil etilgan.

 

Botanika bog’ining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat: Qoraqalpog’iston florasini turli geografik zonalar va hududlardan daraxt, meva va otsu o’simliklarning yangi turlari bilan boyitish, hududning noyob va yo’qolib ketish xavfi ostida turgan o’simlik turlarining genofondini o’rganish va saqlash, o’simliklarni etishtirishning oqilona usullarini ishlab chiqish, introducentlar orasidan xalq xo’jaligida foydalanish uchun eng qimmatli va istiqbolli turlarni tanlash, shuningdek,-botanika va tabiatni muhofaza qilish sohasidagi pedagogik va ilmiy-ma’rifiy ishlar. Bu erda o’simliklarning xilma-xilligini, birinchi navbatda Orolbo’yi mintaqasini o’rganish va saqlash bo’yicha ko’plab ilmiy-tadqiqot ishlari olib borildi, mahalliy kiritilgan o’simliklarning katta urug’lik to’plami yaratildi.

1991 yilda Botanika bog’iga O’zbekiston Respublikasi fanlar Akademiyasi Qoraqalpogiston bo’limi Prezidiumi huzuridagi ilmiy bo’lim maqomi berildi. Asosiy laboratoriya binosi qurildi, issiqxona foydalanishga topshirildi, u erda turli xil manzarali o’simliklar etishtiriladi.

Statsionar sharoitda ularning ekologiyasi, biologiyasini o’rganish, xalq xo’jaligi uchun foydali bo’lgan tur va shakllarni aniqlash, yovvoyi o’simliklarni madaniyatga kiritishning ilmiy asoslarini ishlab chiqish.

Institut Botanika bog’i xodimlari tomonidan yashil qurilish uchun daraxt va o’t o’simliklarini urug ‘ va vegetativ usulda yetishtirish texnologiyasi, Orolbo’yi janubida ekish va ekish muddatlari ishlab chiqilgan. Qoraqalpog’iston hududida daraxt o’simliklarini joriy etishning 3 ta dendrologik tumani ajratildi: Ustyurt, Qizilqum va quyi Amudaryo, ular agroklimatik okruglar va geobotanik tumanlar bilan mos keladi.

Har bir bunday hudud o’zining mahalliy yog’ochli o’simliklari bilan ajralib turishi aniqlandi, ular nafaqat mintaqaning tuproq va iqlim sharoitining ko’rsatkichi, balki uning kirish imkoniyatlarining ko’rsatkichidir. Botanika bog’i MDHning 19 ta xorijiy va 50 ta botanika bog’lari bilan tizimli aloqalarni amalga oshiradi, ular bilan urug’lar va ko’chat materiallarini almashadi. Botanika bog’i Qoraqalpog’istonning yagona ilmiy muassasasi bo’lib, bugungi kunda «o’simliklarni joriy etish va iqlimlashtirish»dolzarb muammosi ishlab chiqilmoqda.

Botanika bog’ida «Orolbo’yi janubidagi sho’rlangan tuproqlarda yog’ochli o’simliklarning ekologik va biologik xususiyatlarini joriy etish va o’rganish»mavzusida davlat fundamental tadqiqotlar dasturi doirasida ilmiy-tadqiqot ishlari olib borilmoqda.